เทศบาลตำบลศรีสว่าง

​รอยต่อแห่งอารยธรรม: จากบ่อพันขัน (หนองฮี) สู่โนนตาพัน (โพนทราย)
​บนผืนแผ่นดินทุ่งกุลาร้องไห้ที่กว้างใหญ่ ความมหัศจรรย์ไม่ได้ถูกจำกัดอยู่เพียงแค่เขตอำเภอใดอำเภอหนึ่ง แต่เป็นการร้อยเรียงกันของภูมิศาสตร์และประวัติศาสตร์ที่เชื่อม อำเภอหนองฮี และ อำเภอโพนทราย เข้าด้วยกันอย่างแนบแน่น
​1. บ่อพันขัน (หนองฮี): บ่อน้ำทิพย์กลางทุ่งกุลา
​ในเขตตำบลเด่นราษฎร์ อำเภอหนองฮี คือที่ตั้งของ "บ่อพันขัน" บ่อน้ำจืดขนาดเล็กที่ผุดขึ้นกลางดินเค็ม เป็นจุดก่อเกิดของตำนานและความเชื่ออันศักดิ์สิทธิ์ ในอดีตแหล่งน้ำจืดนี้คือหัวใจสำคัญที่หล่อเลี้ยงชีวิตผู้คนท่ามกลางความแห้งแล้ง และเป็นน้ำศักดิ์สิทธิ์ที่ใช้ในพิธีกรรมสำคัญต่าง ๆ ของชาวร้อยเอ็ด
​2. โนนตาพัน (โพนทราย): เนินดินพันปีแห่งภูมิปัญญา
​ถัดมาในเขตอำเภอโพนทราย คือที่ตั้งของ "โนนตาพัน" เนินดินโบราณที่เป็นหลักฐานชั้นดีว่า พื้นที่รอยต่อแห่งนี้เคยเป็นที่อยู่อาศัยของมนุษย์มานานนับพันปี จากการขุดพบร่องรอยการทำเกลือโบราณและสุสานยุคก่อนประวัติศาสตร์ ทำให้เราเห็นว่าพื้นที่โพนทรายคือแหล่งอุตสาหกรรมเกลือที่รุ่งเรืองในอดีต
​3. สายสัมพันธ์ข้ามเขตอำเภอ
​แม้ในปัจจุบันจะถูกแบ่งด้วยเขตการปกครองระหว่างหนองฮีและโพนทราย แต่ในมิติของประวัติศาสตร์ ทั้งสองแห่งนี้คือ "พื้นที่ทางวัฒนธรรมเดียวกัน":
​การพึ่งพาอาศัย: บรรพบุรุษที่อาศัยอยู่บนโนนตาพัน (โพนทราย) อาจจะเป็นกลุ่มเดียวกับที่เดินทางมาใช้น้ำและทำพิธีกรรมที่บ่อพันขัน (หนองฮี)
​เส้นทางสายเกลือ: ลุ่มน้ำเสียวที่ไหลพาดผ่านพื้นที่ทั้งสองอำเภอ คือเส้นทางลำเลียงเกลือและสินค้า เชื่อมโยงผู้คนให้กลายเป็นสังคมเมืองโบราณที่มีความมั่งคั่ง
​บทสรุป
การศึกษาเรื่องราวของบ่อพันขันและโนนตาพัน จึงต้องมองแบบไร้พรมแดนอำเภอ เพราะนี่คือมรดกทางวัฒนธรรมร่วมกันของชาวร้อยเอ็ด ที่แสดงให้เห็นถึงความมหัศจรรย์ของธรรมชาติและความเข้มแข็งของอารยธรรมมนุษย์ในอดีต